Tại sao có quá nhiều phụ nữ làm quản lý, nhưng rất ít người

Số lượng phụ nữ đi làm công ăn lương đã tăng đáng kể trong 40 năm qua. Đặc biệt ở các nước phát triển ngày càng có nhiều phụ nữ đạt đến những vị trí hàng đầu trong các lĩnh vực công việc khác nhau. Một nghiên cứu mới cho thấy phụ nữ đang vượt trội về học vấn so với đàn ông trên toàn thế giới.

Đây quả là một tin tức tốt lành đối với vấn đề bình đẳng giới, tuy nhiên, một số khảo sát gần đây nhất về phụ nữ và công việc trên toàn cầu cho thấy rằng trên tất cả các thước đo hiện có, phụ nữ chịu mất mát về kinh tế nhiều hơn so với nam giới. Thu nhập của phụ nữ thấp hơn nam giới rất nhiều – trung bình trên toàn cầu, lương của họ thấp hơn từ 10% đến 30% và công việc dành cho phụ nữ trên toàn thế giới vẫn còn rất đặc thù.

Những bức tường kính

Ở nhiều quốc gia, có những giới hạn rõ ràng về những việc phụ nữ được phép làm – ví dụ như có những nơi mà phụ nữ cần có sự cho phép của chồng để được làm việc và / hoặc những nơi mà phần đông phụ nữ phải làm những việc kém chất lượng. Phụ nữ tập trung đảm nhiệm những vai trò nhất định và bị giới hạn vào các chức năng quản lý cụ thể. Đây là biểu hiện của hiện tượng “bức tường kính”, tức là sự phân chia lao động dựa theo giới tính.

Khi nghiên cứu về sự khác biệt trong cơ hội việc làm, có thể lấy vai trò quản lý làm chỉ số về sự bình đẳng. Trở thành một người quản lý hay điều hành cao cấp cung cấp các cơ hội lớn nhất để đạt được sự bình đẳng kinh tế và ảnh hưởng đến quyền tham gia của người phụ nữ trong thị trường lao động.

Để được lựa chọn vào những công việc quản lý hàng đầu thì cần phải có trải nghiệm đa dạng trên các lĩnh vực khác nhau của công ty. Khi người phụ nữ bị gắn chặt vào những vai trò nhất định, họ sẽ không được đề bạt làm quản lý cấp cao – vì thế cần phải phá vỡ những bức tường kính xung quanh nếu muốn vượt qua bức tường kính bên trên ngăn cản người phụ nữ vươn đến những vị trí đầu não.

Một tầm nhìn sâu hơn vào những con số

Một báo cáo gần đây của ILO cho thấy phụ nữ nắm giữ 50% vị trí quản lý cấp trung. Nhưng đó chỉ là mức xa nhất mà bình đẳng giới đạt tới, trong khi dưới 5% vị trí CEO của các công ty niêm yết công khai tại các nước phát triển là phụ nữ và chỉ 2,8% ở Liên minh châu Âu. Hiệp hội Quản trị Công chứng Anh Quốc (UK’s Chartered Management Institute) tiết lộ một kim tự tháp về giới tính cho thấy trên toàn thế giới, phụ nữ giữ các chức vụ quản lý cơ sở chiếm 60%, 40% là các nhà quản lý cấp trung, 20% ở cấp cao và dưới 10% tại vị trí CEO.

Ngoài ra còn có một số lo ngại về thành phần phụ nữ trong bộ phận nhân sự cao cấp, với tỷ lệ chỉ hơn 20% ở các nước Bắc Âu và ít hơn 5% ở Trung Đông, Nam Âu và Nga. Nhưng có một sự thiếu rõ ràng về việc phụ nữ giữ vai trò điều hành hoặc không điều hành.

Nghiên cứu gần đây về các công ty thuộc FTSE 100 (100 công ty có giá trị vốn hóa lớn nhất được niêm yết trên Sở giao dịch chứng khoán Luân Đôn) tiết lộ một tình tiết lắt léo trong việc gia tăng đại diện là phụ nữ trong thành viên của công ty. Sự gia tăng số lượng tập trung ở vị trí giám đốc không điều hành – từ 806 trong 2013 lên tới 826 vào năm 2014, với sự suy giảm số lượng ở vị trí giám đốc điều hành từ 307 năm 2013 xuống còn 291 trong năm 2014. Đây là một điều quan trọng vì các giám đốc không điều hành không tham gia quản lý các hoạt động hàng ngày của công ty. Họ không có sự ảnh hưởng đáng kể như giám đốc điều hành, những người có thể đóng vai trò là cố vấn và là tác nhân của sự thay đổi.

Bị đóng khung

Quản lý hiện nay là một nghề mà người phụ nữ đang chiếm một phần đáng kể các vị trí, và sự đa dạng được khai báo là tốt cho kinh doanh. Số lượng phụ nữ nắm giữ vai trò quản lý cấp trung và không phải là cấp trên là một kết quả của việc phụ nữ bị đóng khung vào những vai trò nhất định và không nhất thiết phải đúng lý do.

Trong quản lý, phụ nữ được cho là có các kỹ năng dùng người, có khả năng khai thác sức mạnh của người tiêu dùng nữ và thông thạo trong việc khuyến khích sự gắn bó của nhân viên. Kết quả là các nhà quản lý nữ có xu hướng bị xếp vào những vai trò được phân loại là chuyên cho phụ nữ – được trả lương, uy tín và cơ hội thăng tiến nghề nghiệp thấp hơn.

ILO chứng minh những công việc như quản lý nhân lực, PR và truyền thông là gần như hoàn toàn được thống trị bởi phụ nữ như thế nào. Trong các lĩnh vực chức năng như tài chính, nghiên cứu, hoạt động và quản lý nói chung, quản lý nữ vẫn là một thiểu số nhỏ hơn nhiều. Điều này đặc biệt quan trọng trong bối cảnh những đặc tính chung của vị trí quản lý cấp cao, nơi mà phụ nữ bị loại do được cho là thiếu kinh nghiệm cần thiết.

Bất bình đẳng tiếp tục

Sự tách biệt trong vai trò là do những thành kiến xa xưa về khả năng bố trí và lãnh đạo của người phụ nữ vẫn tiếp diễn đến ngày nay. Nó cũng phản ánh một mức độ nhất định của sự tự lựa chọn, khi phụ nữ lựa chọn để vào vai trò mà họ cảm thấy phù hợp. Tuy nhiên, điều này không tránh khỏi bị ảnh hưởng bởi môi trường mà họ lớn lên – từ nhỏ đến lớn họ được kỳ vọng phải hành xử theo một cách nhất định – cũng như thực tế của việc hành sự như những người chăm sóc xã hội.

Rõ ràng vị trí của phụ nữ trong thị trường lao động toàn cầu không phải chỉ đơn giản phản ánh các kỹ năng thực tế và lựa chọn nghề nghiệp của họ. Nó là một sản phẩm của sự tách biệt theo truyền thống, mặc dù cho phép số lượng lớn phụ nữ tham gia vào những công việc nhất định, nhưng chịu trách nhiệm trong việc khiến cho phụ nữ bị bất bình đẳng trong vị trí kinh tế.

Nếu chúng ta không đối mặt với điều này, sự tiến tới bình đẳng cho phụ nữ tại nơi làm việc sẽ tiếp tục bị đóng băng. Trừ khi hành động cần thiết được thực hiện, ILO dự báo rằng có thể mất đến 200 năm phụ nữ mới đạt được bình đẳng với nam giới ở cấp quản lý trên toàn cầu. Các nước phát triển cũng không thể khẳng định nền tảng đạo đức cao của họ khi chúng ta phải trông đợi đến 80 năm nữa mới đạt được sự bình đẳng trong cơ hội .

Tham khảo khóa học "Nâng cao năng lực quản lý cấp trung" do các chuyên gia giỏi tại trường Đào tạo Kỹ năng Quản lý SAM. SAM giảng dạy

---------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Mọi thông tin chi tiết về khóa học, Anh/ Chị có thể liên hệ BP. Tư vấn Trường SAM qua

Số điện thoại: (08)35 178848 - 35 178849

Hoặc email: info@sam.edu.vn; tuvan@sam.edu.vn